Edhe pse jetojmë në një kohë të teknologjisë, shkencës dhe qasjes së lehtë në informacion, besimi në bestytni vazhdon të jetë i pranishëm në jetën e shumë njerëzve. Nga frika e maces së zezë që kalon rrugën, te bindja se thyerja e pasqyrës sjell shtatë vite fatkeqësi apo se syri i keq mund të ndikojë në jetën e dikujt, këto besime vazhdojnë të përcillen brez pas brezi.
Por pse ndodh kjo?
Bestytnitë janë pjesë e trashëgimisë kulturore dhe shpesh lindin në periudha kur njerëzit nuk kishin shpjegime shkencore për ngjarjet që i rrethonin. Me kalimin e kohës, ato u shndërruan në zakone dhe bindje që u trashëguan brenda familjeve dhe komuniteteve.
Psikologët shpjegojnë se njerëzit priren të kërkojnë kuptim dhe kontroll, sidomos në situata të pasigurta. Kur ndodh një rastësi që duket se “vërteton” një bestytni, ajo mbetet më lehtë në kujtesë sesa rastet kur nuk ndodh asgjë. Kjo i bën njerëzit të besojnë se ekziston një lidhje mes një veprimi dhe një rezultati, edhe kur nuk ka prova.
Ndikim të madh kanë edhe tradita familjare. Fëmijët rriten duke dëgjuar shprehje si “mos e lër çantën në tokë, se humbet paratë” ose “mos e hap ombrellën brenda shtëpisë”. Edhe nëse nuk i besojnë plotësisht, shumë vazhdojnë t’i respektojnë nga zakoni ose nga frika se “mos ndodh diçka”.
Megjithatë, ekspertët theksojnë se bestytnitë nuk kanë bazë shkencore. Ato janë pjesë e folklorit dhe kulturës popullore, por nuk mund të përdoren si shpjegim për ngjarjet e jetës.
Në fund, besimi në bestytni tregon se, pavarësisht zhvillimit të shoqërisë, njeriu vazhdon të kërkojë siguri, shpresë dhe përgjigje edhe përmes besimeve që nuk mbështeten në fakte. Ato mund të jenë një pjesë interesante e traditës sonë, por është e rëndësishme që vendimet e përditshme të bazohen në arsye, njohuri dhe mendim kritik.